სოციალურ ქსელში დახმარების თხოვნის უკვე რამდენიმე თვეა, სპეციალური სქემა არსებობს – თაღლითები ბავშვების ფოტოებს ხელოვნური ინტელექტის დახმარებით ამუშავებენ ან ქმნიან, იგონებენ მძიმე დაავადებების ისტორიებს და თანხის ჩარიცხვას ითხოვენ. ზოგიერთ შემთხვევაში ფოტო რეალურია, თუმცა მისი შინაარსი ხელოვნურადაა შეცვლილი. მოქალაქეების ყურადღებას ისიც იქცევს, რომ ყალბი ისტორიების გასავრცელებლად სასულიერო პირების სახელებსა და ეკლესიის თემატიკას იყენებენ.
“ბავშვს სიმსივნე აქვს“, „მკურნალობისთვის სასწრაფოდ გვჭირდება თანხა“, „თურქეთში უნდა წავიყვანოთ“ – მსგავსი ტექსტები სოციალურ ქსელში ხშირად გვხვდება და ადამიანების თანაგრძნობას იწვევს. თუმცა ახლა დახმარების თხოვნის უკან შესაძლოა სრულიად გამოგონილი ისტორია იდგეს.თაღლითები სოციალურ ქსელში ქმნიან გვერდებს, აქვეყნებენ ბავშვების ფოტოებს და მათ მძიმე დაავადებებს უკავშირებენ. იმისთვის, რომ ფოტო უფრო დამაჯერებელი იყოს, იყენებენ ხელოვნურ ინტელექტს – ზოგჯერ სრულიად ახალ გამოსახულებას ქმნიან, ზოგჯერ კი უკვე არსებულ რეალურ ფოტოს ცვლიან.
ერთ-ერთი ასეთი შემთხვევა განსაკუთრებით მძიმეა.2018 წელს ტაძარში გადაღებული ფოტო და ახალი, გამოგონილი ისტორიასოციალურ ქსელში გავრცელდა ბავშვის ფოტო, რომელზეც ის წითელ სტიქაროსნის სამოსში, ტაძარში დგას. ფოტოს თან ახლდა ინფორმაცია, თითქოს ბავშვი დათა იყო და სიმსივნე ჰქონდა, რის გამოც თურქეთში სამკურნალოდ წასაყვანად თანხას აგროვებდნენ. თუმცა ამ ფოტოს რეალური ისტორია სულ სხვა აღმოჩნდა.
რუისის ფერისცვალების სახელობის საკათედრო ტაძარმა გაავრცელა ინფორმაცია, რომ ფოტო 2018 წელს სწორედ მათ ტაძარში იყო გადაღებული.ორიგინალ ფოტოზე ორი სტიქაროსანი ბავშვი ჩანს. სოციალურ ქსელში გავრცელებულ ახალ ვერსიაში კი მეორე ბავშვი ამოჭრილია და ფოტო ისეა დამუშავებული, თითქოს ტაძარში მხოლოდ ერთი ბავშვი დგას. შეცვლილია ფოტოს სხვა დეტალებიც – მათ შორის, ტაძრის უკანა ფონზე არსებული გამოსახულება.
ტაძრის წარმომადგენლები მოქალაქეებს მოუწოდებენ, მსგავსი გვერდები დაარეპორტონ და თანხის გადარიცხვამდე ინფორმაცია აუცილებლად გადაამოწმონ.ეს შემთხვევა კარგად აჩვენებს, რამდენად რთულია დღეს მხოლოდ ფოტოს მიხედვით იმის დადგენა, რეალურ ამბავთან გვაქვს საქმე თუ არა.შესაძლოა ფოტო ნამდვილი იყოს, მაგრამ მისთვის მიწერილი ისტორია – სრულიად გამოგონილი.„მამა იოანე“ და ბავშვი, რომელსაც თითქოს სიმსივნე აქვს
კიდევ ერთი მსგავსი ისტორია სოციალურ ქსელში „მამა იოანეს“ სახელით გავრცელდა.პოსტში თითქოს სასულიერო პირი საუბრობდა და დახმარებას საკუთარი შვილისთვის ითხოვდა. ბავშვს ნიკოლოზი ერქვა და, გავრცელებული ინფორმაციის თანახმად, მას სიმსივნე ჰქონდა და მკურნალობისთვის თანხა სჭირდებოდა. პოსტი იმდენად დამაჯერებელი აღმოჩნდა, რომ ერთ-ერთმა მოქალაქემ თანხა მართლაც ჩარიცხა.
ნინი გუმბერიძემ 17 აგვისტოს სოციალურ ქსელში დაწერა, რომ პოსტი თავადაც ნახა და დაუფიქრებლად გადარიცხა თანხა. როგორც ქალი წერს, თანხის ჩარიცხვისას ისიც გაითვალისწინა, რომ ბავშვს ნიკოლოზი ერქვა – ეს მისი შვილის სახელიცაა. თუმცა ცოტა ხანში რაღაცამ დააეჭვა.„სასწაული ინტუიცია მაქვს, უცებ შევედი და 7-მა გამომწერმა გამაკვირვა“, – წერს ქალი.
